ดูต้นฉบับสำหรับ การเปิดรับแสง

'''การเปิดรับแสง''' (exposure) ในด้าน[[การถ่ายภาพ]] คือการเปิดโล่งหน้ากล้องหรือระบบทางแสงให้[[แสง]]ผ่าน[[เลนส์ (ทัศนศาสตร์)|เลนส์]]เข้าไปยังวัสดุที่ไวต่อแสง เช่น [[ฟิล์ม]] หรือ [[เซนเซอร์รูปภาพ]] เช่น [[CCD]] หรือ [[CMOS]] เพื่อทำการบันทึกภาพ โดยในปัจจุบันนิยมทำโดยการกด[[ชัตเตอร์]]

นอกจากนี้ยังหมายถึงปริมาณแสงทั้งหมดที่ผ่าน[[เลนส์ถ่ายภาพ|เลนส์กล้อง]]เข้าไป หรือความสว่างของภาพ ซึ่งพิจารณาจากการคำนวณความกว้าง[[รูรับแสง]]ของเลนส์ ([[ค่าเอฟ]]) เวลาเปิดรับแสง ([[ความเร็วชัตเตอร์]]) และ [[ความไวแสง ISO|ค่าความไวแสงของฟิล์ม]]

== ค่าเปิดรับแสง ==
[[ไฟล์:Exposure_Value.svg|right|thumb|220x220px| แผนภาพสำหรับหาค่า[[ความเร็วชัตเตอร์]]และ[[ค่าเอฟ]]ที่เหมาะสมจาก[[ค่าเปิดรับแสง]]ที่ได้จากเครื่องวัดค่าแสง]]
ค่าปริมาณการเปิดรับแสงมักแสดงเป็นตัวเลขที่เรียกว่า [[ค่าเปิดรับแสง]] (มักเรียกย่อว่า '''EV''' หรือ <math>E_v</math> ย่อมาจาก exposure value) ใช้เพื่อแสดงระดับการรับแสงที่กำหนดโดยค่าความกว้างในการเปิด[[แผ่นช่องรับแสง]] ([[ค่าเอฟ]]) และ เวลาเปิดรับแสง ([[ความเร็วชัตเตอร์]])

กำหนดให้ <math>E_v=0</math> เมื่อค่าเปิดรับแสงเมื่อค่าเอฟเป็น F1 และเวลาเปิดรับแสงเป็น 1 วินาที ถ้าค่าปริมาณแสงที่ส่องถึงเพิ่มขึ้นสองเท่า (นั่นคือค่าเอฟเพิ่มขึ้น <math>\sqrt{2}</math> หรือ ประมาณ 1.4 เท่า) ค่าเปิดรับแสงก็จะเพิ่มขึ้น 1 หากค่าการเปิดรับแสงเท่ากัน ปริมาณแสงที่ตกกระทบฟิล์มจะเท่ากันเมื่อถ่ายภาพวัตถุเดียวกันภายใต้สภาพแสงเดียวกัน

ตัวอย่างเช่น การใช้ F2.8-1/500s, F4-1/250s และ F5.6-1/125s ล้วนให้ค่าเปิดรับแสงเท่ากันที่ <math>E_v=12</math>  คือในขณะที่เมื่อค่ารูรับแสงลดเหลือ 1/1.4 เท่า (ปริมาณแสงลดลงครึ่งหนึ่ง) ความเร็วชัตเตอร์ก็เพิ่มเป็นสองเท่า ส่งผลให้ปริมาณแสงรวมเท่ากัน อย่างไรก็ตาม แม้ว่าค่าแสงจะเท่ากัน [[ช่วงความชัด]]ก็จะต่างกัน ยิ่งภาพใหญ่ ช่วงความชัดยิ่งลึก และปริมาณ[[โบเก้|ความเบลอ]]ก็จะเปลี่ยนแปลงไป โดยยิ่งความเร็วชัตเตอร์ต่ำยิ่งเบลอมาก

ค่าเปิดรับแสงที่เหมาะสมจะพิจารณาจากความสว่างของวัตถุและความไวแสงของฟิล์มที่ใช้  เช่นในกล้องที่มีการปรับค่าเปิดรับแสงอัตโนมัติอาจใช้[[เครื่องวัดแสง]] (exposure meter) เข้าช่วย

เพื่อให้ง่ายต่อการคำนวณค่าแสง มีวิธีที่เรียกว่าระบบ [[APEX]] ซึ่งเชื่อมโยงค่าตัวเลขที่เรียกว่าค่า <math>A_v</math> และ <math>T_v</math> กับค่ารูรับแสงและความเร็วชัตเตอร์ เมื่อใช้ระบบ APEX ค่า <math>E_v</math> สามารถแสดงในรูปแบบของผลรวมของค่า <math>A_v</math> และค่า <math>T_v</math>

ถ้าให้ A เป็นค่าเอฟ และ T เป็นความเร็วชัตเตอร์แล้ว ค่า <math>A_v</math> และค่า <math>T_v</math> นิยามว่า

: <math>\mathit{A_v} = \log_2 A^2 = 2\,\log_2 A</math>
: <math>\mathit{T_v} = \log_2 \frac1T = -\log_2 T</math>

และจะได้ว่าค่าเปิดรับแสงเป็น

: <math>\mathit{E_v} = \mathit{A_v} + \mathit{T_v}</math>

หรือ

: <math>\mathit{E_v} = \log_2 A^2 - \log_2 T</math>

ความสัมพันธ์ระหว่างค่าเปิดรับแสงและความเร็วชัตเตอร์ และ ค่าเอฟ ได้แสดงไว้ในตารางในรูปด้านบน

นอกจากนี้ ยังนิยามค่า[[ความสว่าง (ทัศนศาสตร์)|ความสว่าง]] (<math>B_v</math>) ของวัตถุที่ถูกถ่าย และค่าความไวแสง (<math>S_v</math>) ของฟิล์มไว้ดังนี้

: <math>\mathit{B_v} = \log_2 (B/(N*K))</math>
: <math>\mathit{S_v} = \log_2 (N*S_x)</math>
: โดยที่ <math>B</math> คือค่าความสว่างในหน่วย [[แคนเดลาต่อตารางเมตร|cd/m<sup>2</sup>]], <math>S_x</math> คือ[[ความไวแสง ISO]], <math>N=2^{7/4} \fallingdotseq 0.3</math>, <math>K</math> คือค่าคงตัวการปรับเทียบของมาตรวัดแสงสะท้อน (ประมาณ 11.4) จะได้ว่า
: <math>\mathit{E_v} = \mathit{B_v} + \mathit{S_v}</math>

จากที่กล่าวมาจะได้ความสัมพันธ์ดังนี้

: <math>\mathit{E_v} = \mathit{A_v} + \mathit{T_v} = \mathit{B_v} + \mathit{S_v}</math>

[[หมวดหมู่:กล้องถ่ายภาพ]]
[[หมวดหมู่:การถ่ายภาพยนตร์]]
[[หมวดหมู่:เทคนิคการถ่ายภาพ]]
[[หมวดหมู่:ทัศนศาสตร์]]